فهرست اصلی

لوگوی ما

نویسندگان

آرشیو مطالب

آرشیو موضوعی

دوستان

لینک باکس دوستان

پيوندهاي روزانه

آمار

طراح قالب

فرشاد احمدی

عكسي اؤ شكيل

بلوچی مئ وتی ماتی زبان انت

بلوچی مئ وتی نام ونشان انت

21 فبروری ماتی زبانۓ جھانی روچ انت۔ مروچی دنیاۓ درستئن زبانزانت، کواس،زانتکار، پٹ و لوٹ کنؤک و شوھازکار اے المئین حقیقتۓ سرا تپاک انت کھ چکان و زھگانۓ وانگ و زانگ، رشد، ردؤم و دیمروۓ تھا ماتی زبانا مزنئین اثرے ھست۔

اے بازئین بژن و افسؤزۓ گپے انت کھ ھنگت مئ گلزمینا اے حق منگ نبوتگ و روچ مروچی ھم مئ کسانسالئین بچک وجنک چھ وتی ماتی زبان بزان بلوچی ۓ دربرگ، ھئیل کنگ، وانگ و زانگا زبھر و محروم انت۔ البت منا ایرادے نیست انت کھ مۓ پیئما آ ھم اردو یا فارسی اے شیرنئین زبانا وش یات بگرانت، بلے ھر چنت فارسی شیرن ببیت، کدی مئ وتی ماتی زبان، بزان شھدئین بلوچی بوت نھ کنت۔

اگاں مئ بلوچ زھگانا اے مؤہ و امکان ببوتئین کھ بلوچی زبانا ماں وانگجاھان و زانتجاھان بوان انت و پٹ و لؤٹ بکن انت، من دلجمان کھ آیان ماں دگھ رشتھ و درس و کار و بار باز گئیشتر ردؤم کرتگ ات۔ تنتنے بزاں حتا ماں فارسی زبانا ھم ما گئیشتر زانتکار بوتگ اتئین۔ گپ ایش انت کھ فارسی یک زندگئیں زبانے انت و ما را ھم سک پکار انت۔ بلۓ اگان ما بلوچی زبانا نبشتھ مکن ائیں ، موانئیں،گپ مجنئین و کارمرز مکنئین، گڑا نھ چھ بلوچ نامے بیت و نھ چھ بلوچی زبانا۔

ھما وڑا کھ پارسی زبانۓ گنجیئن شعر و ادبیاتا چھ حافظ، مولانا،شاملو و دولت آبادی وانئین و سرمست بئین، ضرورت انت کھ بلوچۓ ملا فاضل، سید ھاشمی ، آزات جمالدینی و مولوی عبدالله روانبد پیشینی ۓ نبشتانکانا ھم سر کچ بؤرئین و وتی ماتی زبانۓ دلگؤشا ھم بدارئیں۔

منا شکےنیست انت کھ فارسی شیر و شکر است، بلے ماتۓ نازئینک و شیرنئین توار منی دل وگؤش انت کھ بلوچی مئ وتی شھدئین زبان انت۔

من پئیکئں [باید انت] اے ھم بگواں:

بلوچی مئ وتی نام و نشان انت بلوچی مئ وتی ماتی زبان انت

شستونی بلوچ [بلوچی نام و نشان]

بهارگاه و امیت

سیاه و تهارین زمستان شت

سارت و دراجین شپ شت

نون، من په امیتا زندگان!

***

همسرک و برپان آپ بنت

درهچ و داران چه وابا پاد بنت

نون، من په امیتا زندگان!

***

هشکین ﮈ ن و دگاران سبز بنت

هر گورا سبزی و کاوک در رچ انت

نون، من په امیتا زندگان!

***

هر کلگا شیر و شیلانچ باز بیت

چم و دل بزگین بلوچئ واز بیت

شستون! من په امیتا زندگان!

***

شستونی بلوچ

حمل/ فروردین 138۷

  200۸

دلگوش

دگار = ﮈ گار (زمین)

همسرک = استیزگ، یخ

درهچ = درچک (درخت)

شیلانچ = خروت (کشک پارسی)

حمل = فرورین (حمل یا همل یک بلوچی نامئ هم هست انت).

شستون = ایرانئ استان سیستان و بلوچستان، بزان رونندی (روایرشتی/ مغربی) بلوچستانئ شهرستان سراوان ء بنجاهی شهر ء نام تا 1307 شمسی شستون بوته.

                                        دیباچه

از آن جا که شناسايی حيثيت و کرامت ذاتی تمام اعضای خانواده ی بشری و حقوق برابر و سلب ناپذير آنان اساس آزادی ، عدالت و صلح در جهان است.

از آن جا که ناديده گرفتن و تحقير حقوق بشر به اقدامات وحشيانه ای انجاميده که وجدان بشر را بر آشفته اند و پيدايش جهانی که در آن افراد بشر در بيان و عقيده آزاد ، و از ترس و فقر فارغ باشند ، عالی ترين آرزوی بشر اعلام شده است.

از آن جا که ناديده گرفتن و تحقير حقوق بشر به اقدامات وحشيانه ای انجاميده که وجدان بشر را بر آشفته اند و پيدايش جهانی که در آن افراد بشر در بيان و عقيده آزاد ، و از ترس و فقر فارغ باشند ، عالی ترين آرزوی بشر اعلام شده است.

از آن جا که ضروری است که از حقوق بشر با حاکميت قانون حمايت شود تا انسان به عنوان آخرين چاره به طغيان بر ضد بيداد و ستم مجبور نگردد. از آن جا که گسترش روابط دوستانه ميان ملت ها بايد تشويق شود.

از آن جا که مردمان ملل متحد ، ايمان خود را به حقوق اساسی بشر و حيثيت و کرامت و ارزش فرد انسان و برابری حقوق مردان و زنان ، دوباره در منشور ملل متحد اعلام و عزم خود را جزم کرده اند که به پيشرفت اجتماعی ياری رسانند و بهترين اوضاع زندگی را در پرتو آزادی فزاينده به وجود آورند.

از آن جا که دولت های عضو متعهد شده اند که رعايت جهانی و مؤثر حقوق بشر و آزادی های اساسی را با همکاری سازمان ملل متحد تضمين کنند. از آن جا که برداشت مشترک در مورد اين حقوق و آزادی ها برای اجرای کامل اين تعهد کمال اهميت را دارد.

مجمع عمومی اين اعلاميه جهانی حقوق بشر را آرمان مشترک تمام مردمان و ملت ها اعلام می کند تا همه ی افراد و تمام نهادهای جامعه اين اعلاميه را همواره در نظر داشته باشند و بکوشند که به ياری آموزش و پرورش، رعايت اين حقوق و آزادی ها را گسترش دهند و با تدابير فزاينده ی ملی و بين المللی، شناسايی و اجرای جهانی و مؤثر آن ها را ، چه در ميان خود مردمان کشورهای عضو و چه در ميان مردم سرزمين هايی که در قلمرو آن ها هستند، تأمين کنند.

تاریخ بلوچستان، بخش فارسی   مقدمہ ھر قوم کہ تاریخ خود را بدست فراموشی سپارد سریع از میان میرود و این حقیقتی انکار ناپذیر است ـ تاریخ اقوام زندہ آینہ گذشتہ اند کہ حال را در آن میبینند و برای ساختن آیندہ ای روشن و کامیاب میتوانند بہ کمک آن راہ صحیحی انتخاب نمایند ـ این صلاحیت را بدست خواھند آورد کہ اگر در میان قوم اشتباھی رخ دادہ از تکرار آن جلوگیری کنند ـ اقوامی کہ فرصت پندآموزی تاریخ را از دست دھند در میدان زندگی نمیتوانند ھیچ گونہ راھی منطبق بر خصوصیات و روایات قومی برای خود انتخاب کنند ـ ھموارہ درگیر مشکلات شدہ و اسیر اشتباھات خود میگردند ـ ھمانطور کہ این مشکلات برای اجدادشان اتفاق افتادہ است ـ در این حالت پیشرفت آنھا کند میشود و راہ ترقی مسدود میگردد ـ بتدریج شیرازہ قوم میگسلد و تا حدی پراکندہ میشود کہ تمام خصوصیات قومی ای کہ برای وجود و ھستی یک قوم ضروریند از میان میروند ـ افراد چنین قومی بہ گردن نھادن حلقہ بردگی اقوام زندہ دیگر با رضایت تن در دادہ و بدینصورت وجود قومیت او از صفحہ ھستی از بین میرود ـ مترجم: شکیل برم

تاریخ بلوچستان، بلوچی بھر   پیش گال ھر راجے کہ وتی تاریخءَ بہ شموشیت زود بگواہ بیت و اشی یک المین گپے کہ انکار کنگ نبیت ـ راجانی تاریخ آدینکے کہ وتی گوستگینانءَ آییءِ تھا چاراَنت و گنداَنت و وتی آیوکین و رژن و کامیابیں روچاں گوں آیی کمکءَ راستیں راھے گچین کن اَنت ـ اے سوج و سرپدی آیانءَ رسیت کہ اگر آیانی راجءِ تھا ردییءِ پیش آتکگ چہ آیی دیمگیری بکن اَنت ـ راجانے کہ وتی  تاریخءِ سر و سوجءِ ھیلا بہ شموشنت زندگی پڈا نتوان انت یک زندگیءِ کہ برابر گوں آییءِ راجءِ کسہ و داستان و خصوصیاتءَ ببیت پہ وت گچین بکن اَنت ـ مدام مشکلانی تھا گرو چیل بنت و ردیانی بندیگ ـ ھما ڈول کہ آیانی پس و پیروکاں رد وارتگ ـ  اے درگتءَ آیانی دیمروی سست و ترقیءِ راہ گٹ بیت ـ کم کم راجءِ شیرازہ ھرجان بیت و تا کساسے تلشاں تلشان بیت کہ آ درستیں راجی خصوصیاتاں کہ پہ یک راجے ماندگاریءَ لازمی اَنت بيگواہ بنت ـ اے وڑین راجانی مردم دگہ راجانی گلامیءَ پہ وشی منّ اَنت و ھمے ڈول آییءِ راج چہ روزگارءِ ھستیءَ بیگواہ بیت ـ مترجم: ناصر محتشمی